Ένα ραντεβού με την κρητική μουσική παράδοση

Στα πλαίσια εκπαιδευτικού περιπάτου στα Χανιά, μαθητές από τη Β’ τάξη, του Λυκείου μας μαζί με καθηγήτριές τους, συναντήθηκαν με τους μουσικούς κ. Λαϊνάκη Στέλιο  αρχιτέκτονα ,  συλλέκτη, ερευνητή  και  δεξιοτέχνη  του  λαγούτου  και  του  μπουλγαρι , ιδρυτικό μέλος και  επί  σειρά   πρόεδρο  του Συλλόγου «Χάρχαλης», και τον σημερινό πρόεδρό του κ. Χαράλαμπο  Μπολουδάκη, στον εκπληκτικό δημοτικό χώρο του Ρώσικου Στρατώνα.

Εδώ, στο Ρώσικο Στρατώνα, στην ανατολική πλευρά της  Δυτικής Τάφρου, ο σύλλογος «Χάρχαλης» οργανώνει μουσικές εκδηλώσεις  και  σεμινάρια, αλλά και συναντιέται με τα μέλη και τους φίλους του για πρόβες και μαθήματα, όπου ντόπιοι και μη καλλιτέχνες ανταλλάσσουν απόψεις και γνώσεις πάνω στην παραδοσιακή μας μουσική (και  όχι  μόνο).

Με τον κύριο Στέλιο Λαϊνάκη, μιλήσαμε μαζί για την ιστορία του Συλλόγου, που ιδρύθηκε το 1976, από λαϊκούς καλλιτέχνες, με σκοπό τη διατήρηση της μουσικής παράδοσης της Κρήτης, την διάσωση και την εξέλιξη του λαϊκού μας πολιτισμού.

Στα σαράντα χρόνια της ζωής του, ο Σύλλογος έχει διδάξει και συνεχίζει να διδάσκει τη γνήσια λαϊκή παραδοσιακή  μουσική του νησιού μας όποιον έχει προσεγγίσει με θέληση και μεράκι για το σκοπό αυτό, αφιλοκερδώς και μακριά από κάθε εμπορική συναλλαγή.

Χάρη στο σύλλογο έχουν καταγραφεί σε δίσκους και cd παλιές αυθεντικές εκτελέσεις των μεγάλων Χανιωτών δημιουργών, φυλάσσοντας έτσι τους ήχους στο πέρασμα του χρόνου.

Ο κύριος Λαϊνάκης  μοιράστηκε μαζί μας εμπειρίες από τις προσωπικές του μουσικές διαδρομές, που τον έφεραν κοντά σε μεγάλους μουσικούς της προηγούμενης γενιάς, ανάμεσα στους οποίους οι Κισσαμίτες  Γιώργης Κουτσουρέλης , ο Κώστας Παπαδάκης (ή Ναύτης),με  τον  οποίον  συνεργάστηκε  τριάντα   χρόνια , και  ο Ρεθυμνιώτης Στέλιος Φουσταλιέρης. Κοντά στον μεγάλο μας Φουσταλιέρη, ο κ. Στέλιος έμαθε το μπουλγαρί, ένα όργανο με καταγωγή από τα βάθη της αρχαιότητας.

Ο κ. Στέλιος Λαϊνάκης μας μίλησε για τη συγκίνηση που ένιωσε από το πρώτο άκουσμα του μπουλγαρί, από το γέροντα Φουσταλιέρη. Η συγκίνηση αυτή τον οδήγησε σε ιδιαίτερους καλλιτεχνικούς δρόμους τους οποίους υπηρέτησε και συνεχίζει να υπηρετεί, για τη διάσωση του σπάνιου αυτού οργάνου και του είδους του τραγουδιού του, του ταμπαχανιώτικου τραγουδιού .

Ο κ. Στέλιος μας μίλησε ιδιαίτερα και για την οργανοποιία και ειδικά για την ιδιαιτερότητα στην κατασκευή του μπουλγαρί, που ορίζει και το ιδιαίτερό του παίξιμο, όσο και το ξεχωριστό του ηχόχρωμα. Φυσικά, στο τέλος, δεν παρέλειψε να μας χαρίσει τους ήχους του οργάνου, παίζοντας για εμάς διαφορετικούς σκοπούς.

Ως οργανοποιός ο ίδιος κατασκεύασε γύρω στα δέκα  μπουλγαρί, αφού προσέγγισε  παλιούς οργανοποιούς, πράγμα πρακτικά αναγκαίο για τη συνέχιση του οργάνου. Στην τέχνη αυτή, του παιξίματος και της κατασκευής, μύησε και το γιό του Λεωνίδα, που και ο ίδιος εξελίχθηκε σε εξαιρετικό μουσικό και δάσκαλο, αλλά και ένα σύνολο ανθρώπων, μουσικών που προσεγγίζουν το σύλλογο για να διδάξουν και να διδαχτούν. 

Αποτέλεσμα της προσπάθειας του αυτής, μετά από σαράντα περίπου χρόνια     έρευνας, ήταν να παραδώσει στο κοινό ένα cd που περιέχει 16 τραγούδια του  είδους αυτού, από τα οποία τα έξι από αυτά ήταν τελείως άγνωστα, σε συνεργασία  με τα παιδιά του Χαρά και Λεωνίδα και τον αείμνηστο μουσικολόγο  Γιώργο  Παπαδάκη.

Με τον τρόπο αυτό, αλλά και με την ίδρυση του Συλλόγου, δεν είναι καθόλου υπερβολικό να λέμε ότι ο τόπος μας χρωστάει στον άνθρωπο αυτό, στον κ. Στέλιο Λαϊνάκη, για την τεράστια συμβολή του στη διάσωση του χανιώτικου αστικού τραγουδιού, του ταμπαχανιώτικου, αλλά και  του ιδιαίτερου τρόπου παιξίματος του Κισσαμίτικου λαγούτου (μπερντελίδικο παίξιμο), όπως τον έμαθε από το Γιώργη Κουτσουρέλη.

Και τέλος, ας προτρέψουμε, όποιον θέλει να γνωρίσει την παραδοσιακή μουσική όπως την εμπνεύστηκε και την τραγούδησε  ο κρητικός λαός, να αξιοποιήσει την ευκαιρία μιας συνάντησης με τους ανθρώπους του Συλλόγου, εδώ, στο Ρώσικο Στρατώνα.

Για εμάς, καθηγητές και μαθητές του Γενικού Λυκείου Κολυμβαρίου, ήταν σίγουρα μια πλούσια και διαφωτιστική συνάντηση και μια ανοιχτή πρόσκληση να γνωρίσουμε σε μεγαλύτερο βάθος τη λαϊκή μουσική παράδοση του τόπου μας, για την αισθητική και πολιτιστική μας καλλιέργεια ως σύγχρονοι Κρητικιές και Κρητικοί.

Ευχαριστούμε το Σύλλογο και προσωπικά τον υπέροχο καινούριο μας φίλο, τον κύριο Στέλιο Λαϊνάκη.

Επισκεφτείτε το site του συλλόγου Χάρχαλης https://harhalis.gr